Huisdieren
Huisdieren
Ezels zijn kuddedieren, maar in tegenstelling tot paarden of zebra's, leven ze in wat Sue M. McDonnell van de University of Pennsylvania School of Veterinary Medicine een "territoriaal sociaal systeem" noemt. Eén mannetje zal dominantie uitoefenen om paringsrechten met de vrouwtjes te verzekeren, maar meer dan één volwassen mannetje kan binnen het territorium van een dominant mannetje leven. Volgens het Donkey Sanctuary Bonaire, vestigen wilde ezels territoria van ongeveer 23 vierkante kilometer of ongeveer 9 vierkante mijl. Binnen dit brede territorium zullen dominante mannetjes andere volwassen mannetjes dulden. Om deze reden moeten mannelijke ezels, of jacks, hun dominantie uitoefenen om zichzelf in aanmerking te laten komen voor paren met de aanwezige vrouwtjes.
De dynamiek van ezelsherdjes verschilt afhankelijk van de omgeving waarin ze leven. Volgens de San Diego Zoo Library, neigen kuddedelen ertoe om meer hechte, statische groepen te vormen in weelderige omgevingen. Kuddes zullen bestaan uit een dominant mannetje, verschillende vrouwtjes en hun jongen, en verschillende ondergeschikte mannetjes. Ezels die in aride omgevingen leven, zelden blijven binnen het territorium van één dominant mannetje. Volgens McDonnell, zullen enkele vrouwtjes en hun veulens van territorium naar territorium verplaatsen. Af en toe zullen verschillende vrouwtjes samen reizen, of ondergeschikte mannetjes zullen kleine groepen vormen. Wanneer vrouwtjes in de loop zijn, of oestrus, zullen ze paren met de aanwezige dominante mannetje.
Volgens McDonnell vestigen mannelijke ezels hun territorium op twee manieren: door hun mest te droppen en door te brullen. Mannetjes zullen andere mannetjes aangeven dat de vrouwtjes binnen hun territorium toebehoren aan hen door vrouwelijke mest te onderzoeken en het te bedekken met hun urine. Als dominante mannetjes ondergeschikte mannetjes in hun territorium tegenkomen, zal het dominante mannetje rechtop staan, met zijn oren naar voren gericht. Als een ondergeschikte mannetje de vrouwtjes in de loop nadert, zal het territoriale mannetje het indringende mannetje wegjagen.
Dominante mannetjes dulden de aanwezigheid van ondergeschikte mannetjes en zullen hun hulp inroepen om de territoriale grenzen te verdedigen. Hoewel het dominante mannetje deze ondergeschikte mannetjes mag toestaan om met de vrouwtjes te paren, merkt McDonnell op dat ondergeschikte mannetjes geen toegang krijgen tot de vrouwtjes totdat het dominante mannetje heeft gepaard.
In aride omgevingen waar hulpbronnen beperkt zijn, neigen ezels ertoe om agressiever tegenover elkaar te zijn. Dominante mannetjes zullen hulpbronnen zoals water en begrazingsgronden controleren om ervoor te zorgen dat ze exclusieve toegang hebben tot de aanwezige vrouwtjes. Het mannetje zal vrouwtjes toestaan om nadering te voedsel en water, maar zal deze hulpbronnen verdedigen tegen indringende ondergeschikte mannetjes.
Zelfs gedomesticeerde ezels tonen agressie tegenover andere kuddedelen tijdens het voeren. Volgens een studie gepubliceerd in het Journal of Applied Animal Behaviour Science, tijdens groepsvoederingen trappen 90 procent van de ongecastreerde mannetjes en 60 procent van de vrouwtjes andere kuddedelen om exclusieve toegang tot voedsel te krijgen. Trappen drukt dominantie uit onder de mannetjes, terwijl de neiging van een vrouwtje om te trappen afhankelijk is van of ze zwanger is, lacterend of geen van beide.
McDonnell stelt dat mannetjes groepen van in de loop zijnde vrouwtjes in de buurt houden door te brullen vanaf een specifieke rustplek. Tijdens het paren kiezen dominante mannetjes een favoriete rustplek waar de vrouwtjes in de loop zich verzamelen. Het mannetje zal afwisselen tussen rusten en brullen en omgaan met de vrouwtjes door te ruiken, neuzen aan te raken en te knabbelen. Tijdens deze interactie zal het dominante mannetje de aanwezigheid van ondergeschikte mannetjes in de buurt van de rustplek of de vrouwtjes in de loop niet dulden.
De rustplek van het mannetje is zijn toevluchtsoord. Volgens McDonnell staat het mannetje geen andere ezels, mannelijk of vrouwelijk, toe in dit gebied. Als vrouwtjes te dichtbij komen, zal het mannetje rechtop gaan staan met oren naar voren in een bedreigende houding, of de vrouwtjes wegjagen.
In tegenstelling tot paarden kunnen ezels niet snel genoeg rennen om roofdieren te ontwijken. Om dit te compenseren zullen ezels een roofdier tegemoet treden met dezelfde lichaamstaal die ze gebruiken om dominantie onder hun eigen soort te tonen. Ezels zijn bijzonder agressief tegenover honden, en veel boeren introduceren een ezel in schapen, geiten en rundveekuddes om vee te beschermen tegen coyotes, wilde honden en andere grote roofdieren die een bedreiging vormen. Ezels zullen brullen om de kudde te waarschuwen voor een roofdier en zullen de aanvaller tegemoet treden en wegjagen terwijl de rest van de kudde vlucht. Als de roofdier blijft achtervolgen een lid van de kudde, zal de ezel trappen, bijten, aanvallen en de aanvaller vertrappen.