Huisdieren
Huisdieren
Met schattingen variërend van 30.000 tot 70.000 bekende soorten, vertegenwoordigen schaaldieren een grote groep van de ongewervelden en gewerwde dieren van de planeet. Ze bewoonen voornamelijk zoutwateromgevingen, maar kunnen ook in zoetwater en, in zeldzame gevallen, op land worden gevonden. Hoewel er vijf verschillende klassen van schaaldieren zijn, delen ze bijna allemaal een aantal onderscheidende kenmerken. De paar uitzonderingen gelden slechts voor een klein fractie van deze grote populatie. Waarschijnlijk heeft u hun interessante kwaliteiten opgemerkt tijdens het dineren op ze in de vorm van kreeft, krab of garnalen.
Alle schaaldieren zijn gemakkelijk te herkennen aan het harde, gekalkte exoskelet dat hun interne systemen beschermt, inclusief het open bloedsysteem – schaaldieren hebben geen harten – en een primitief, tweeledig zenuwstelsel, met een enkele ventrale zenuwstreng en het ganglionstelsel. Schaaldieren hebben een voorsprong op hun mede-gewerwde dieren wat betreft de kracht van het cruciale exoskelet; hun beschermende bedekkingen bevatten ook kalkafzettingen, een element dat het exoskelet verder verhardt.
Naast twee samengestelde ogen en twee antennes, die gebruikt worden om temperatuur- en vochtigheidsfluctuaties te voelen en voedsel te lokaliseren, bezitten schaaldierenkoppen typisch nog twee extra sets van verschillende ledematen die voornamelijk voor voeding worden gebruikt. Deze omvatten de maxillen die functioneren als armen om voedsel te bereiken en naar de kauwwerkjes van het dier te brengen, die grijpen en in voedsel bijten.
Zoals andere gewerwde dieren, hebben schaaldieren gesegmenteerde lichamen, en hoewel het aantal segmenten kan variëren van soort tot soort, bezitten de meesten een thorax en een abdomen. Opvallend is dat de meesten schaaldieren abdomens voorzien zijn van "zwemvoetjes" – poten die gebruikt worden voor zwemmen.
De meerderheid van schaaldieren bezit gespecialiseerde kieuen om zuurstof uit het water op te nemen. Echter, de meeste kleinere schaaldieren gebruiken hun volledige lichaamsoppervlak om gas uit te wisselen en zuurstof te verkrijgen. Een paar bekende schaaldieren die dit ademhalingssysteem gebruiken, zijn zeepokken en copepoden.
De meeste schaaldieren – met de zeldzame uitzondering van een paar hermafroditische soorten, zoals zeepokken – zijn duidelijk vrouwelijk of mannelijk. Voortplanting begint wanneer de eieren – gehecht aan de zwemvoetjes van vrouwtjes – worden bevrucht door de mannetjes, wier eerste paar zwemvoetjes hun zaadcellen naar het vrouwtje overbrengen.
Grotere schaaldieren zoals kreeften en krabben jagen hun prooi, hoofdzakelijk kleine vissen en andere waterorganismen. Die aan de kleinere kant van het spectrum, zoals copepoden en bijzonder kleine garnalensoorten, gebruiken een filtervoedingsmethode waarbij het schaaldier zijn zetten – fijn, peddelvormige uitsteeksels – heen en weer beweegt om een soort miniatuurgolf te creëren die plankton door de filters van het dier en in zijn mond draagt. Nog andere variëteiten hebben een voorkeur voor aas aangepast, op zoek naar dode planten- of dierlijke stof.