Huisdieren
Huisdieren
Mangoestes leven voornamelijk in Afrika en Azië en variëren sterk in grootte. Afhankelijk van de soort variëren ze van 18 centimeter tot 60 centimeter in lengte. Ondanks deze verschillen delen alle mangoestes veel gedragskenmerken. Ze hebben doorgaans lange, smalle lijven met dikke staarten, korte poten en puntige snuiten. Hun kleur varieert van bruin tot grijs, soms met gestreepte patronen.
Alle mangoestesoorten zijn vleeseters en jagen met een agressiviteit en moed die kenmerkend is voor het dier. Ze gebruiken wendbaarheid en pure snelheid om prooi te overweldigen, wat – afhankelijk van de soort – kan variëren van insecten tot grote reptielen, vissen, zoogdieren en vogels. De Egyptische mangoeste is de grootste soort en staat bekend om het jagen en doden van giftige kobras. Hoewel ze niet immuun zijn voor het gif, kunnen ze de slagen van de slang voorspellen en ontwijken, waarna ze zelf de hals van de slang aanvallen.
De sociale structuur verschilt per soort. Sommige leven in grote gezinsgroepen van meer dan 50 individuen en jagen in meute. Andere soorten leiden een solitair bestaan of vormen een paar. De dieren hebben een eigenwijze manier om groepsleden te voorkomen dat ze verdwalen tijdens verplaatsingen, wat ze al jong leren. Jonge mangoestes volgen hun moeder met hun neus tegen haar achterwerk aan om zich te oriënteren. Met meerdere nakomelingen ontstaat een ketting van dieren die neus-aan-staart bewegen. Dit gedrag is zo instinctief dat individuele mangoestes soms hun eigen neus onder hun staart steken.
De meeste mangoestesoorten zijn terrestrisch: ze leven op de grond en in holen die grote ondergrondse tunnelnetwerken kunnen zijn. Sommige soorten, zoals de slanke mangoeste, zijn aangepast aan klimmen en zijn in bomen te vinden. Deze mangoeste is een uitstekende klimmer en wordt vergeleken met eekhoorns wat klimvaardigheid betreft. Soorten zoals de moerasmangoeste leiden een half-waterleven en hebben een waterdichte, dubbellaagse vacht. Naast hun snelheid hebben de meeste soorten de mogelijkheid ontwikkeld om een walglikvloeistof af te scheiden ter afweer van roofdieren.
Mangoestes bereiken seksuele rijpheid tussen de 4 maanden en 2 jaar, afhankelijk van de soort. Solitaire mangoestes komen samen om te paren, terwijl groepen soms dominante paringsparen hebben, zoals bij de dwergmangoeste. De jongen worden in holennesten geboren en zijn doorgaans hulpeloos, blind en kaal bij de geboorte. De moeder verzorgt de jongen en voedt ze met melk, zoals alle zoogdieren. Zoals eerder vermeld, blijven de jongen na het verlaten van het nest dicht bij hun moeder, haar geurkieren volgend.